امروزه فنر یکی از قطعات پرکاربرد در صنایع مختلف است، از لوازم خانگی گرفته تا تجهیزات پیشرفته پزشکی، از فنر ها استفاده می شود. فنر در انواع و اشکال گوناگون بر اساس کاربرد آن طراحی و ساخته می گردد که پرکاربردترین آن ها با اسم های فنر فشاری، فنر پیچشی، فنر کششی، فنر فرمینگ، فنر تسمه ای و … نیز شناخته می شوند.

فنر چیست؟
قبل از اینکه که به معرفی انواع فنر بپردازیم نخست باید بدانیم که فنر چیست و چگونه ساخته می شود. در تعریف کلی به هر جسمی که قابلیت ارجاعی و کشسانی داشته باشد، فنر گفته می شود. در تعریفی دیگر، فنر قطعه ای مکانیکی بوده که با ذخیره انرژی پتانسیل، قطعه مورد نظر را به حرکت در می آورد. کارکرد فنر به این صورت می باشد که توسط نیروی خارجی فشرده، کشیده یا پیچیده می گردد و پس از برداشته شدن نیروی خارجی، فنر به شکل اولیه خود بر خواهد گشت.

فنر فشاری
از جمله فنر های بسیار پر کاربرد، فنر فشاری می باشد که توسط مارپیچ کردن سیم و مفتول، تولید می شود. ضخامت و جنس آلیاژ بکار رفته در ساخت فنر فشاری با توجه به استفاده ای که دارد مختلف می باشد. فاصله حلقه های فنر فشاری در میزان فشاری که فنر وارد می کند رابطه مستقیم داشته که این فاصله بر اساس کاربرد قطعه مورد طراحی و ساخته می شود.

 

فنر فشاری با جمع و فشرده شدن، انرژی را ذخیره کرده و سپس پس از رها شدن فشار، اعمال نیرو به دو طرف فنر انجام می پذیرد. انواع فنر فشاری در اندازه های مختلف بصورت سفارشی طراحی و ساخته می گردد.

 

فنر کششی
کارکرد فنر کششی به این صورت می باشد که با کشیده شدن فنر، انرژی درون آن ذخیره شده که پس از رها شدن، فنر آزاد می شود. حلقه های فنر کششی بدون فاصله و بصورت چسبیده ساخته می شوند که با کشیده شدن فنر، این حلقه ها از هم جدا می شوند. در دو طرف فنر کششی دو قلاب قرار دارد که در قطعه مورد نظر قرار می گیرد و هر زمان که قطعات نیاز به جدا شدن از یکدیگر را داشته باشند فنر کششی در جهت عکس عمل کرده و دو قطعه مورد نظر را به یکدیگر نزدیک می کند.

 

فنر تسمه ای (حلزونی)
فنر حلزونی از فولاد تخت که به دور خود پیچیده می شود ساخته می گردد. همانطور که از نام فنر حلزونی مشخص است، شکل ظاهری آن شبیه حلزون بوده و با نام دیگر فنر تسمه ای هم شناخته می شود. فنر تسمه ای به این صورت کار می کند که یک سر آن به قطعه مورد نظر بطور ثابت متصل شده و سر دیگر آن به محور متصل می باشد و با پیچیده شدن انرژی را ذخیره می کند. فنر حلزونی در اندازه و شکل های گوناگون ساخته می شود که بیشترین کاربرد آن در ساخت ساعت نیز می باشد.